Anayasa Platformu Ulusal Çağrısı

Yeni bir Anayasa için Anayasa Platformu çalışmalarını yeniden başlatıyoruz.

Türkiye’nin demokratikleşmesine temel oluşturacak, evrensel ilkeleri esas alan, yeni bir Anayasaya ihtiyacı vardır.

Çağdaş demokrasilerde Anayasalar güçlerini ve meşruiyetlerini arkalarındaki toplumsal iradeden alır. Bu nedenle Anayasa değişikliklerinin geniş bir toplumsal mutabakata dayanması çok önemlidir. Yeni Anayasa, mümkün olan en geniş mutabakatı hedefleyen katılımcı bir süreçle oluşturulmalıdır.

Türkiye’nin yeni bir Anayasaya ihtiyacı olduğu konusunda uzun bir süredir geniş bir mutabakat bulunmaktadır. Bizler TOBB, TİSK, TÜRK-İŞ, HAK-İŞ, KAMU-SEN, TESK ve TZOB olarak ülkenin her yerinde örgütlü yapımızla yeni Anayasa ihtiyacı konusundaki geniş mutabakatı temsil ediyoruz.

Bizler, ortak iradeyi yansıtması beklenen en temel yasa olan Anayasa’nın ilkeleri konusunda ortak bir tartışma alanı yaratmak amacıyla 2007 yılında bir araya gelerek Anayasa Platformu’nu oluşturduk.

83 sivil toplum örgütünden 250 kişinin katılımıyla Ankara’da yapılan ulusal çalıştayda Anayasanın temelini oluşturması gereken ilkeler ortak akla dayalı olarak belirlendi. Ortak akıl, Anayasamızın değiştirilemez hükümlerini ve 1995 yılından itibaren Avrupa Birliği uyum sürecinde yapılan Anayasa değişikliklerini kazanım kabul ederek bir dizi sonuç ortaya koydu ve birlik sembolü olacak bir Anayasanın katılımcı bir şekilde yapılabileceğini gösterdi.

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemindeki Anayasa değişikliği paketinin Avrupa Birliği’ne uyum sürecinde çoktandır atılması gereken bazı adımları içerdiğini görüyoruz. Yine de, daha önce de ifade ettiğimiz gibi, demokratik ve sivil bir Anayasa’ya olan ihtiyaç devam etmektedir. Türkiye’nin, bu konuda zaten var olan mutabakatı artık katılımcı bir anlayışla demokratik, sivil, eşitlikçi ve özgürlükçü yeni bir Anayasaya dönüştürmesi gerekmektedir.

Dün bütünsel bir Anayasa yapabilmek maalesef mümkün olmadı. Bu sefer başarabilmeliyiz. Artık süreci tamamına erdirmeli, toplumsal istişare sürecini hayata geçirerek yeni bir Anayasa yapabilmeliyiz.

Başarının yolu herkesin meseleleri açıklıkla tartışarak doğru olanı yapmasıdır. Açık tartışma demokrasinin temelidir. Demokrasi, ayrıca güçlü bir ekonominin ve güçlü bir sosyal sistemin de temel ön koşuludur.

Türkiye’nin yeni Anayasasını kendi içinde tartışarak, katılımcı bir biçimde oluşturabilmesi hem gerekli hem de mümkündür. Türkiye kendi geleceğini uygarca tartışabilecek demokratik kültür ve olgunluğa sahiptir.

İhtiyacımız, ortak aklı ortaya çıkaracak açık tartışma platformunu ülkenin her yerinde oluşturmaktır. Ortak aklı ararken, toplam aklı zenginleştirecek geniş bir malumat altyapısına da ihtiyaç duyulmaktadır. Demokratik tartışma ortamının bilgi ile zenginleşeceği ve derinleşeceği açıktır. Diğer yandan, sağlıklı bir tartışma ortamı da ülkemizin bilgi ve deneyim birikimine katkıda bulunacaktır.

Bu çerçevede, bizler, Anayasa Platformu Girişim Grubu olarak bir araya geldik. Farklı kesimleri, farklı görüşleri temsil ediyoruz. Birçok toplumsal konuda duruşlarımız aynı olmayabilir. Ancak, daha önce de ifade ettiğimiz gibi, yeni bir Anayasanın gerekliliği konusunda hemfikiriz.

Bu gerçekler doğrultusunda, Anayasa Platformu Girişim Grubu olarak,
a.Yeni Anayasa İçin Türkiye Konuşmaları genel başlığı altında ulusal ve yerel çalıştaylarla bir açık tartışma ortamını başlatmaya,
b.Bu süreçle yeni Anayasamızın nasıl şekillenmesi gerektiğine ilişkin ortak aklı oluşturmaya,
c.Tespitlerimizi Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne aktarmaya,
d.Demokratikleşme sürecini bu çerçevede bir bütün olarak ele almak suretiyle sivil toplum kuruluşları olarak katkı sağlamaya karar verdik.

Girişimci grup olarak 2007’de de olduğu gibi Anayasa Platformu’nun yurt çapında örgütlü tüm Meslek Örgütleri ve STK’ların katılımıyla genişlemesini diliyoruz, hepsini bu sürece katılmaya ve katkı yapmaya çağırıyoruz.

“Yapılıncaya kadar her şey yapılamayacakmış gibi görünür”.

Katılımcı bir süreçle tasarlanmış ve Türkiye’nin önemli sorunlarını gidermeye yönelik yeni bir Anayasa mümkündür.

Türkiye’yi statükoya mahkûm etmeyen bir Anayasa mümkündür.

Huzur içinde bir arada yaşamamıza imkân tanıyacak bir Anayasa mümkündür.

Kaliteli demokrasinin, güçlü ekonominin Anayasasını yapmak mümkündür.

Gerçek ve bütüncül demokratikleşme mümkündür.

Anayasa Platformu Ulusal Çağrısı 2007

Anayasalar, dinamik toplumsal koşulları statik kurallarla düzenlemeye çalışan hukuksal metinlerdir. Ancak aynı zamanda anayasalar, bir toplumun ortak değerlerini, zihniyetini ve gelecek tahayyülünü yansıtan ilkeler toplamıdır. Anayasalar, “ülkelerin yol haritalarıdır.” Anayasalar toplumun dinamiklerini dikkate alacak ve toplumsal gerçek ve özlemleri yansıtacak şekilde hazırlanmamışsa değişimi kısıtlayarak veya toplumsal ihtiyaçlara cevap verecek kurumları ihmal ederek sürekli kriz ve bunalım yaratabilirler.

Türkiye’nin uzun yıllardır bir anayasa meselesi olmuştur. Bugün bu uzun vadeli meseleyi çözme fırsatı vardır. Yeni anayasa süreci, bugüne kadar kendi geleceği üzerinde ayrıntılı olarak düşünmemiş, yeterince tartışmamış bir topluma bunun için çok az bulunan bir fırsat sunmaktadır. Türkiye bu fırsatı kullanmalıdır.

Daha önemlisi Türkiye bu fırsatı ayırıcı değil, birleştirici bir anayasa hazırlama süreci tasarlayarak kullanmalıdır. Anayasanın ayrım değil, birlik sembolü olmasının yolu anayasayı hazırlama süreci ile yakından ilişkilidir. Bu nedenle anayasa tartışma sürecinin tasarımı, en az tartışma süreci sonunda ortaya çıkacak anayasa metni kadar önemlidir.

Anayasa sürecinde teknik olanla olmayan arasındaki ayrım önemlidir. Anayasanın teknik kurgusu hukukçuların, siyasi vurgusu siyasetçilerin işidir. Evrensel normların yanı sıra anayasanın hangi temel ilke ve tercihlere dayanması gerektiği kolektif ve katılımlı bir tartışma süreci ile ortaya çıkarılmalıdır.

Türkiye’nin ihtiyacının sağlıklı bir anayasa hazırlama ve tartışma süreci olduğunu düşünen TOBB, TİSK, TÜRK-İŞ, HAK-İŞ, KAMU-SEN, TESK ve TZOB bir araya gelerek ve anayasa hazırlama sürecinin en az anayasanın içeriği kadar önemli olduğunu ifade ederek yeni anayasanın dayanması gereken temel ilkelerin bir tartışma süreci içinde belirlenmesinin yararını vurgulamıştır. Ekonomik Sosyal Konsey üyesi bu yedi kuruluş, yeni bir anayasa metni hazırlamak istemediklerini, metnin zaten TBMM’de yazılacağını, önemli olanın anayasanın dayanacağı temel ilkeler konusunda toplumsal mutabakat zemini yaratmak olduğunu ifade etmiştir. TÜSİAD,TBB,TÜRKONFED, MÜSİAD,MEMUR-SEN, TUSKON, ASKON, TÜGİK, KAGİDER, KADER, TÜGİAD ve TVYD'nin de katılımıyla, anayasa platformu daha da genişlemiştir.

Amaç, anayasa konusunda kesin bir toplumsal uzlaşma sağlamak değil, anayasa gibi ortak iradeyi yansıtması beklenen en temel yasanın, en temel ilkeleri konusunda vatandaşların doğrudan ve üye oldukları sivil ve meslek örgütleri aracılığıyla katılacakları ve kendi aralarında tartışacakları bir ortam yaratmaktır.

Bu amaca yönelik olarak sivil toplum, meslek örgütleri, iş dünyası, medya, sanat ve bilim camiasından katılımla Arama Konferansı® yöntemiyle Türkiye’nin gelecek tasavvurlarının ve bunun anayasal yansımalarını tartışılacağı çalıştaylar düzenleniyor. Birinci çalıştay 8-9 Aralık 2007 tarihlerinde Ankara'da düzenlenmişti. İkinci çalıştay ise 23-24 Şubat 2008 tarihlerinde İstanbul'da düzenlenecek.

Çalıştayların yanı sıra, anayasada yer alan belirli konularda uzmanlardan oluşan ihtisas komisyonları ulusal ve yerel çalıştayların sonuçları temelinde öneri raporları kaleme alacaklar. Bu süreçlerin ardından anayasanın dayanması gereken temel ilkeleri içeren bir rapor, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulacak.

Tüm bu süreç boyunca toplantılar, paneller, basın açıklamaları, raporlar, broşürler, ilanlar ve Internet sayfası aracılığıyla kamuoyunu her konuda bilgilendirmeye yönelik yoğun bir etkinlik dizisi yürütülecek.

Anayasa tartışmaları boyunca olabildiğince geniş katılıma ve düşünceye ulaşılmaya çalışılacaktır. Bu süreçte aktif bir uzlaşı aranacak ama bu olmadığı takdirde farklılıklar mümkün olan en geniş şekliyle yansıtılacaktır.

Ancak unutulmamalıdır ki bu sürecin gerçek sahipleri kamuoyunun ve toplumun ta kendisidir. Bizlerin rolü, sürecin yürümesi için gerekli adımları atmak ve tartışmaya doğru ortamı sağlamaktan ibarettir. Anayasa siz ne kadar sahip çıkarsanız o kadar sizin olur.

Bu sürece katılmaya, Türkiye’de yaşayan, Türkiye üzerinde iddia sahibi olan herkesi çağırıyoruz.

Anayasa Platformu

Anayasa Platformu bir vatandaş platformudur. Bu vatandaş platformunun oluşumu için aşağıda isimleri bulunan, ülke çapında örgütlü kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve işçi, memur ve işveren sendikaları konfederasyonları evsahipliği yapmaktadır.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB),
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB),
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK),
Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ),
Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK),
HAK İşçi Sendikaları Konfederasyonu (HAK-İŞ),
MEMUR Sendikaları Konfederasyonu (MEMUR-SEN),
Türkiye Kamu Çalışanları Sendikaları Konfederasyonu (T.KAMU-SEN),
Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TÜRMOB),
Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB),
Türkiye Barolar Birliği (TBB),
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB),
Türkiye Noterler Birliği (TNB)

Video

Tüm videolara ulaşmak için tıklayınız.